۲۵ مرداد ۱۴۰۵ – برای نخستین بار در تاریخ توسعه تراشههای TPU گوگل، یک تولیدکننده بزرگ پردازنده به جایگاه طراح اصلی در کنار این غول فناوری تکیه زده است. بر اساس یادداشت تحلیلی مؤسسه SemiAnalysis که روز شنبه ۱۶ اوت ۲۰۲۶ (۲۵ مرداد) منتشر شد، گوگل همکاری با AMD را برای توسعه یکی از پروژههای نسل دهم TPU خود آغاز کرده است. این همکاری که هنوز بهطور رسمی تأیید نشده، میتواند نقطه عطفی در معماری تراشههای هوش مصنوعی و رقابت با انویدیا باشد.
بر اساس گزارش SemiAnalysis که به نقل از شان (Sean) در شبکه اجتماعی X منتشر شده، «گفتوگوهای بازار حاکی از همکاری گوگل با AMD در یک پروژه TPU در نسل v10 است». این همکاری نخستین مشارکت جدی AMD در یک پروژه سفارشی ASIC (مدار مجتمع با کاربرد خاص) در حوزه هوش مصنوعی محسوب میشود.
نکته کلیدی در این همکاری، تمرکز بر ادغام هستههای پردازنده مرکزی (CPU) درون بسته تراشه TPU است. گوگل قصد دارد با بهرهگیری از فناوری بستهبندی پیشرفته و IP هستههای پردازنده AMD، تراشههای هیبریدی بسازد که بتوانند بارهای کاری سنگین یادگیری تقویتی (Reinforcement Learning) و مدلهای عاملمحور (Agentic AI) را بهطور مؤثر پردازش کنند.
جالب آنکه گوگل پیش از این ۹ نسل از شتابدهندههای TPU خود را با همکاری برادکام (Broadcom) بهعنوان طراح تراشه توسعه داده بود. اما در نسل دهم، گوگل به دنبال قابلیتهایی فراتر از طراحی تراشههای استاندارد است؛ قابلیتهایی مانند مدارهای منطقی برنامهپذیر، ساختارهای اتصال داخلی و دانش عمیق در بستهبندی تراشهها که تنها یک تولیدکننده بزرگ پردازنده نظیر AMD قادر به ارائه آن خواهد بود.
ساختار جدید TPU v10 قرار است نسبت CPU به TPU را بهطور قابلتوجهی افزایش دهد. در سیستم TPU 8i فعلی گوگل، به ازای هر دو TPU یک CPU Axion اختصاصی گوگل تعبیه شده است؛ در حالی که در نسل هفتم، به ازای هر چهار TPU یک پردازنده Xeon اینتل استفاده میشد. این تغییر نشان میدهد که گوگل به سمت معماریهایی حرکت میکند که در آنها پردازشهای همهمنظوره در کنار شتابدهندههای تخصصی نقش حیاتی ایفا میکنند.
واکنشها و تحلیل کارشناسان
تحلیلگران SemiAnalysis معتقدند که احتمال مشارکت AMD در طراحی TPU V10i (مخصوص استنتاج) یا V10t (مخصوص آموزش) بسیار ضعیف است. در عوض، گوگل به دنبال طراحی یک نوع جدید از TPU است که هستههای CPU را مستقیماً درون همان بسته تراشه با شتابدهندههای هوش مصنوعی تلفیق میکند.
انتخاب AMD نیز بیدلیل نیست. این شرکت تجربه موفقی در طراحیهای هیبریدی مانند Instinct MI300A دارد که هستههای x86 و شتابدهنده را در یک بسته واحد ترکیب میکند. علاوه بر این، AMD از داراییها و پتنتهای قدرتمندی در حوزه بستهبندی پیشرفته و فناوری SoIC برخوردار است.
با این حال، باید تأکید کرد که این خبر هنوز در سطح «گفتوگوهای بازار» و «شایعه» باقی مانده و هیچیک از دو شرکت آن را بهطور رسمی تأیید نکردهاند.
تأثیر خبر بر صنعت، بازار و کاربران
این همکاری بالقوه میتواند پیامدهای عمیقی برای صنعت تراشههای هوش مصنوعی داشته باشد:
تهدید برای برادکام: برادکام که سالها طراح انحصاری TPUهای گوگل بوده، اکنون با ورود AMD به این عرصه مواجه شده است. گزارشها حاکی از آن است که پیشبینی تولید TPU در سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ کاهش یافته و برادکام ناچار است ظرفیت خود را به مشتریان دیگر اختصاص دهد.
چالش برای انویدیا: گوگل با این حرکت نشان میدهد که قصد ندارد صرفاً به GPUهای انویدیا متکی باشد و به توسعه تراشههای تخصصی خود ادامه میدهد. معماری جدید TPU با هستههای CPU یکپارچه، میتواند برای بارهای کاری خاص مانند یادگیری تقویتی و مدلهای استدلالی، عملکرد بسیار بهتری نسبت به راهحلهای عمومیتر انویدیا ارائه دهد.
تغییر در معماری محاسبات ابری: برای کاربران سرویس ابری گوگل، این به معنای دسترسی به تراشههایی است که برای جدیدترین الگوهای هوش مصنوعی مانند مدلهای عاملمحور و سیستمهای استدلالی بهینهسازی شدهاند.
چشمانداز و پیشبینیهای آینده
با توجه به روند رو به رشد پیچیدگی مدلهای هوش مصنوعی، بهویژه در حوزه استدلال و عوامل هوشمند، نیاز به ترکیب پردازشهای همهمنظوره و تخصصی بیش از پیش احساس میشود. همکاری گوگل و AMD نشاندهنده یک تغییر پارادایم در طراحی تراشههای هوش مصنوعی است: از شتابدهندههای صرفاً تخصصی به سمت معماریهای هیبریدی که هم قدرت محاسباتی تنسوری و هم انعطافپذیری پردازشهای همهمنظوره را در خود جای میدهند.
اگر این همکاری به نتیجه برسد، AMD نه تنها سهم قابلتوجهی از بازار رو به رشد ASICهای هوش مصنوعی به دست خواهد آورد، بلکه گوگل نیز قادر خواهد بود نسل جدیدی از سرویسهای ابری مبتنی بر TPU را با کارایی بیسابقه برای سنگینترین بارهای کاری هوش مصنوعی عرضه کند.
همکاری گوگل و AMD در پروژه TPU v10، اگر تحقق یابد، نخستین حضور جدی یک تولیدکننده بزرگ CPU در قلب معماری تراشههای اختصاصی هوش مصنوعی گوگل خواهد بود. این همکاری نشان میدهد که آینده محاسبات هوش مصنوعی به سمت معماریهای هیبریدی حرکت میکند که در آنها شتابدهندههای تخصصی و پردازندههای همهمنظوره در یک بسته واحد، هماهنگ و یکپارچه عمل میکنند.
ورود AMD به پروژه TPU v10 گوگل، در صورت تأیید رسمی، میتواند یکی از مهمترین تحولات صنعت تراشه در سال ۲۰۲۶ باشد. این همکاری نه تنها موازنه قدرت را در زنجیره تأمین TPU به هم میزند، بلکه نشان میدهد که معماری نسل بعدی تراشههای هوش مصنوعی به سمت تلفیق پردازشهای تخصصی و همهمنظوره پیش میرود. برای گوگل، این به معنای توانایی رقابت مؤثرتر با انویدیا در حوزه سختافزار هوش مصنوعی است و برای AMD، گشایش دری بزرگ به بازار چندمیلیارد دلاری ASICهای هوش مصنوعی. باید منتظر ماند و دید آیا این همکاری استراتژیک بهسرعت به توافقی رسمی تبدیل خواهد شد یا در حد یک شایعه بازار باقی میماند.
